Η Περίπτωση της Αϊσέ Χανίμ και μια τουρκική δίκη στην Άρτα του 18ου αιώνα
Η Αϊσέ Χανίμ ζούσε στην Κων/πουλη τον 18ο αιώνα. Φαίνεται πάντως να προέρχονατν απο αρχοντική οικογένεια, ίσως από αυτές που σχετίζονταν και με το παλάτι. Η Αίσέ είχε περιουσία στον κάμπο της Άρτας κάποια χωριά – τσιφλίκια μεταξύ Ράχης, Ζαβάκας, Ιμάμ Τσαούς κτλ τα οποία της έφερναν ετήσιο κέρδος 50000 ασημένια κουρούς (οθωμανικό νόμισμα) . Συζυγός της ήταν κάποιος Αχμέτ πασάς, ο οποίος διαχειρίζονταν και τα κτήματα της στην Άρτα. Παρ ότι που φαίνεται πως είχαν χρήματα, χρειάστηκαν, για λόγους που δεν είναι γνωστοί, και ένα δάνειο 40000 κουρούς. Τα χρήματα αυτά τα δανείστηκαν από κάποιον Sarraf Mıgırdiç Όταν πέρασε η προθεσμία ο Sarraf Mıgırdiç ζήτησε τα χρήματα και η Αϊσέ που γνώριζε πως θα λάβει το ποσό των 50000 κουρούς του είπε , πως θα του τα δώσει ο σύζυγός της. Όμως ο Αχμέτ πασάς δεν έδωσε τα χρήματα και ο Sarraf Mıgırdiç έκανε μήνυση στον κατή (ιεροδίκη) της Άρτας. Ο Κατής αφού κάλεσε και τους δύο, που πρφανώς ήταν επιφανείς Οθωμανοί πολίτες, ο ένας μάλιστα πασάς, θέλοντας να βρει μια λύση να ικανοποιήσει και τους δύο, αποφάσισε πως πρέπει να πληρωθεί το ποσό σε 6 δόσεις. Για κάθε καθυστέρηση όμως επιβάλλονταν πρόστιμο χίλια ασημένια κουρούς.
Τέτοιες μεγάλες εκτάσεις στον αρτινό κάμπο δίνονταν μόνο σε οικογενειακά μέλη του σουλτάνου ή σε οικογένειες που μέλη τους είχαν προσφέρει σημαντικές υπηρεσίες στο δοβλέτι. Αυτό μας κάνει να συμπεράνουμε, πως η Αϊσέ χανίμ άνηκε στις μια από τις δυο παραπάνω κατηγορίες.
Σε άλλο πρωθυπουργικό αρχείο στην Κων/πολη βρίσκουμε , πως αργότερα η Αϊσέ ήθελε να πουλήσει τα τσιφλίκια του κάμπου. Παραπέρα δεν γνωρίζουμε τι απέγινε και αν ήταν εύκολο να πουλήσει καθότι ο συγκεκριμένος κάμπος ήταν χάσι και μοιράζονταν μεταξύ του βοεβόδα της Άρτας και κάποιου επιφανή ή της οπικογένειας του. Γνωρίζουμε, πως κάποιες φορές ο κάμπος ήταν χάσι της βαλιδέ σουλτάν δηλ της σουλτανομήτωρος.
Παραπέρα, πάλι μέσα από τα πρωθυπουργικά αρχεία, βρίσκουμε, πως η Αϊσέ μάλλον ξαναπαντρεύτηκε και όταν ο σύζυγος Σεγίδ Μουσταφά Αγάς της ζήτησε δάνειο 14500 κουρούς, αυτή του υποθήκευσε το σπίτι. Μια Ελληνίδα που αναφέρεται με το όνομα Μελλάκ (Mellak) χρωστούσε στην Αϊσε 1000 κουρούς και επειδή δεν μπορούσε να τα πληρώσει της κατάσχεσε το σπίτι. Επίσης η ίδια φαίνεται να έπαιζε με το χρήμα ή με αγορές γιατί την βρίσκουμε να χρωστά κάποια στιγμή σε ένα βακούφικο ίδρυμα ένα μικρό ποσό, πάντως είναι καταχωρημένη στους οφειλέτες.
Μέσα από την Αισέ λοιπόν, βλέπουμε και την δύναμη κάποιων γυναικών στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Aυτές που προέρχονταν από πλούσιες ή δυνατές οικογένειες γαλουχίζονταν έτσι και αν ο σύζυγος δεν ήταν πιο ισχυρός, τότε είχαν αυτές το πάνω χέρι. Εχουμε κια άλλα τέτια παραδείγματα. Να αναφέρω επίσης, πως μετά την ολική απελευθέρωση το 1912 ως την ανταλλαγή βρίσκουμε αρκετές γυναίκες ιδιοτήτριες τσιφλικιών, τα οποία είχαν λάβει απο τους γονείς σαν προίκα ή ήταν νόμιμοι κληρονόμοι.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου