ΧΑΝΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΒΑΣΑΡΑΔΕΣ (ΚΑΡΑΒΑΝ ΣΕΡΑΪ) ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΟΘΩΜΑΝΟΚΡΑΤΙΑΣ - ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ : Οι Καρβασαράδες (Καραβάν Σεράι)

Οι Καρβασαράδες (Καραβάν Σεράι) ήταν κτήρια τα οποία χτίστηκαν απο τα πρώτα χρόνια της Οθωμανικής επέλασης και σκόπος των χώρων αυτών ήταν να μπορούν να βρουν ασφαλή ανάπαυση και ξεκούραση οι έμποροι και άλλοι ταξιδιώτες και τα ζώα καθώς και ανεφοδιασμό. Σε αντίθεση με τα χάνια που ήταν πολλά τα Καραβάν Σεράια ήταν μετρημένα. Ετσι στο νότιο μέρος της Ηπείρου μεταξύ Σαλαώρας και Ιωαννίνων έχουμε ένα στην Σαλώρα και ένα στο Γοργόμυλο.

Παρουσιάζω ενα καραβάν σεράι μέσα απο την περιγραφή του Γερμανού Adam Wenner από το Crailsheim της Βυρτεμβέργης στα 1618

Τα Καραβάν σεράι είναι μεγάλα κτήρια όπου συναντιούνται οδοιπόροι με τα ζώα τους (Καμήλες, Άλογα , Γαϊδούρια κτλ.) σε δρόμους που είναι επικίνδυνοι. Οι εγκαταστάσεις αυτές έχουν αρκετό μάκρος και πλάτος. Στο κέντρο υπάρχει χώρος για να αποθέσει ο κόσμος που μαζεύεται εδώ την πραμάτεια του. Είναι περιτριγυρισμένα με τοίχο 3 πόδια ύψος και 4 πόδια πλάτος. Στο κάτω μέρος υπάρχουν μεταλλικοί κρίκοι, όπου μπορεί κανείς να δέσει τα άλογα και αντί να υπάρχει μια κορίτα, που θα μπορούσαν να τρώνε τα ζώα, τους κρεμάνε ενα σακί στο στόμα, όπου μπορούν να τρώνε. Στο πάνω μέρος ξαπλώνει ο κόσμος, συνήθως σκεπάζονται με τις κάπες τους και χρησιμοποιούν την σέλα σαν μαξιλάρι. Δεν είναι και ότι πιο μαλακό υπάρχει. Και για ύπνο δεν γίνεται σχεδόν λόγος, καθότι δεν σε αφήνουν τα ζώα να κοιμηθείς.

Υπάρχει πάντα και ένα τζάκι, όπου μπορούν να ζεσταθούν ή να μαγειρέψουν κάτι. Στην αυλή συνήθως υπάρχει ένα πηγάδι χτισμένο γύρω – γύρω με πέτρα. Περνώντας μια είσοδο υπάρχει χώρος για ύπνο για αυτούς που έχουν οικονομική άνεση. Επίσης υπάρχουν καταστήματα, όπου μπορεί κανείς να αγοράσει κανείς τροφή για τα ζώα καθώς και πεταλωτές. … Όπως και τα Μετζίτια, οι εκκλησίες, τα Ιμαρέτ είναι και τα Καραβάν σεράια ιδρύματα. Μπορείς να μείνεις σε αυτά ως τρεις μέρες τζάμπα και κανείς δεν θα σου πει τίποτα.

Εικονα: Caravanserai in Mylasa, Türkei, 1845, Richard Dadd